Kun je software op basis van herroeping terugsturen?

Door LucyLG op dinsdag 17 maart 2020 07:05 - Reacties (11)
Categorie: -, Views: 2.358

Herroepingsrecht op digitale inhoud: kun je dat uitsluiten?

Er is al geregeld bij stilgestaan: het herroepingsrecht. Ook wel de wettelijke bedenktijd of het recht op ontbinding genoemd. In een nutshell betreft dit het recht van de consument om de online aankoop van een product of dienst binnen 14 dagen te ontbinden. Hoe zit dit eigenlijk wanneer je software, een e-book, muziek of een game (digitale inhoud) via een online store aanbiedt? In dit geval krijgt de consument geen fysiek product, maar het recht de digitale inhoud te downloaden en te gebruiken.

Laten we de aankoop van een game voor de Playstation als voorbeeld nemen. De consument kan de game op een materiële drager (DVD/Blu-ray) in de webwinkel of als digitale download in de Playstation store kopen. Voor wat betreft de eerste situatie is de toepasselijkheid en omvang van het herroepingsrecht duidelijk: de online verkoper van een fysiek product dient de consument het recht op herroeping aan te bieden. De bedenktijd bij producten die makkelijk kopieerbaar zijn, zoals een spel op een materiële drager, vervalt alleen wanneer de consument de (eventuele) verzegeling heeft verbroken.

Herroepingsrecht in de digitale game store

Bij de verkoop van een game dat na aankoop als download ter beschikking wordt gesteld werkt het herroepingsrecht net even anders. Het herroepingsrecht kan dan door de verkoper worden uitgezonderd. Het spel dat wordt aangeboden als download valt onder de uitzondering van de ‘levering van digitale inhoud’. Om het herroepingsrecht geldig uit te zonderen moet de webwinkel, game of app store in het bestelproces:

de consument om uitdrukkelijke toestemming vragen om het spel voor het verstrijken van de bedenktermijn direct te leveren; en
daarnaast moet de consument hebben verklaard afstand te doen van zijn of haar recht op herroeping.

Hoewel er verschillende wijzen zijn om toestemming te verkrijgen, wordt er bij ‘uitdrukkelijke toestemming’ al snel gedacht aan een checkbox die door de consument moet worden aangevinkt. De wetgever heeft met het begrip ‘uitdrukkelijk’ een aanscherping beoogd ten opzichte van het niet nader gespecificeerde toestemmingsvereiste.

Bij gebruik van een checkbox wordt de consument gedwongen om een geïnformeerde afweging te maken, en vervolgens uitdrukkelijk toestemming te geven. In de praktijk blijkt de soep niet zo heet gegeten te worden als dat die hier wordt geserveerd. De door mij gesuggereerde checkbox blijkt namelijk in de Playstation store te ontbreken. Ter illustratie de tekst, zoals weergeven in het bestelproces:

“Door [bestellen en betalen] te selecteren vraag je direct toegang tot aankoop, met dien verstand dat je geen afkoelperiode hebt waarin je je aankoop kunt annuleren. Een annuleringsformulier en verdere informatie over annulering is beschikbaar op https://www.playstation.c...ertainment-network-store/ “.

Playstation combineert het moment waarop om toestemming wordt gevraagd voor het uitsluiten van het herroepingsrecht met het moment van de definitieve bevestigingshandeling voor de bestelling. Ik noem het voor het begrip even een twee-in-één-bevestiging. Je kan je afvragen of zo’n twee-in-één bevestiging voldoende ‘uitdrukkelijk’ is. Kan de consument echt een bewuste keuze maken over zowel de bestelling als de directe levering van het spel? Wel of geen checkbox toevoegen in het bestelproces?

Overigens is de checkbox ook bij de verkoop van andere digitale inhoud (bv. e-books en muziek) niet veel voorkomend. Zo maakt ook Libris.nl gebruik van een alternatief voor de checkbox. Dit betreft pop-up melding bij het klikken op ‘ja, ga verder’ vanuit het winkelmandje. In deze pop-up melding staat het volgende:

“Let op: u bestelt één of meer ebooks! Graag uw aandacht voor het volgende: Na betaling van de bestelling, kunt u een ebook (digitaal boek) meteen op een computer of daarvoor geschikte ereader lezen. Door op "Afrekenen" te klikken ziet u af van uw herroepingsrecht en stemt u in met directe levering.U kunt een ebook (digitaal boek) dus NIET ruilen of annuleren. Weet u zeker dat u een ebook-bestelling wilt plaatsen?”

De consument kan nu kiezen voor ‘ja’ of ‘nee, terug naar het winkelmandje’, waarbij je ‘ja’ kan vereenzelvigen met een toestemmende handeling. Deze wijze van toestemming vragen is naar mijn mening ieder geval voldoende ‘uitdrukkelijk’. De consument wordt in deze situatie gedwongen om twee keer bewust te kiezen, namelijk bij de toestemming voor directe levering en de bevestiging van de order.

Kortom, de uitzondering voor digitale inhoud op het herroepingsrecht is niet aan één vorm verbonden. Je kan als webwinkel of digitale store een keuze maken bij het ontwerp van het bestelproces. Wel raad ik aan om hierbij rekening te houden met het uitdrukkelijkheidsvereiste voor wat betreft de toestemming voor directe levering. Zo kom je achteraf niet voor verrassingen te staan. Het gevolg van het niet geldig verkrijgen van toestemming is dat consumenten wel een beroep kunnen doen op het herroepingsrecht. Dit wil je bij aankopen als een game of ebook voorkomen.

Volgende: Juridisch: Tweedehands en garantie 03-'19 Juridisch: Tweedehands en garantie

Reacties


Door Tweakers user walteij, dinsdag 17 maart 2020 07:25

Leuk die disclaimers bij bijvoorbeeld libris.nl, maar de vraag is of ze stand houden. Ook bij de aankoop van een digitaal product heb je herroepingsrecht.
Zie ook dit blog, dat zich baseert op het Quelle en Messner arrest, maar ook op Europese richtlijn 37 (de tekst die er toe doet wordt in de blog gequote).

Dus ook een digitaal product, dat direct geleverd wordt, is het herroepingsrecht van op toepassing. Een disclaimer (checkbox of pop-up op de website) overruled tie Europese richtlijn niet.

Door Tweakers user LucyLG, dinsdag 17 maart 2020 07:32

ja herroeping is wel vaak aan de orde maar de blog die je aanhaalt gaat niet over software. er zijn uitzonderingen op het recht. Ik ben beetje met je eens wat betreft de consumentenbescherming maar dit mag we echtl uitgezonderd worden. Er moet wel aan die formaliteiten worden voldaan en ik weet dat niet altijd een bedrijf moeilijk doet. Apple store doet het wel. Eerst een proeftijd voorkomt hoop gezeik. Daarom wordt er vaak een periode het product gratis aangeboden.

Een product als bitdefender kan je denk ik niet ff kopieren, die voorkomen discussies zo wel met een periode dat het nog niets kost. Je kan het misschien kopieren maar het wordt door iets weer uitgeschakeld en je krijgt geen updates. Het is ook niet rechtmatig om een product zo te kopieren er zit toch wel snel auteursrecht op. Bitdefender is de issue niet maar die games wel een stuk meer. De updates zal je niet meer krijgen lijkt me omdat ze dat zien.


Maar zoals gezegd niet iedereen doet moeilijk.

[Reactie gewijzigd op dinsdag 17 maart 2020 07:57]


Door Tweakers user i-chat, dinsdag 17 maart 2020 14:36

ik ben helaas de bron kwijt maar ik weet nog uit een les contractenrecht dat zo'n uitsluiting niet als expliciet mag worden opgevat. bovendien schijnt het gebruikelijk te zijn dat je ook van digitale aankopen mag afzien zolang er nog niet feitelijk is geleverd.

de levering in deze vindt dan plaats door downloaden.

Je mag je product dus via steam of audible of wat dan ook aankopen maar zolang het (nog) niet (gedeeltelijk) naar een device is gedownload. had je ook geen mogelijkheid tot het maken van kopieën en dus kun je herroepen.

persoonlijk vind ik dat er zeer sterke argumenten bestaan om die 'interpretatie' al dan niet bij wet vast te leggen. een digitale aankoop zegt immers niets, pas wanneer je ook echt beschikt over die aankoop (de data dus), kan er worden gesteld dat er gronden zijn om van anuleren af te zien.

[Reactie gewijzigd op dinsdag 17 maart 2020 14:39]


Door Tweakers user Snake, dinsdag 17 maart 2020 17:12

De bedenktijd bij producten die makkelijk kopieerbaar zijn, zoals een spel op een materiële drager, vervalt alleen wanneer de consument de (eventuele) verzegeling heeft verbroken.
Is dat eigelijk van toepassing?

Een XBox One spel is niet gemakkelijk te kopieren, meer nog, het hebben van een kopie wil niet zeggen dat deze afspeelbaar is. Ik denk niet dat op heden de Xbox One is gekraakt.

Door Tweakers user DeArmeStudent, dinsdag 17 maart 2020 23:14

Snake schreef op dinsdag 17 maart 2020 @ 17:12:
[...]
Is dat eigelijk van toepassing?

Een XBox One spel is niet gemakkelijk te kopieren, meer nog, het hebben van een kopie wil niet zeggen dat deze afspeelbaar is. Ik denk niet dat op heden de Xbox One is gekraakt.
Ik weet niet hoe het bij Xbox spellen werkt, maar met pc-games heeft het te maken met de Serial Key die vroeger in de DVD box zat. Was de gesealde verpakking eraf, dan weet je dus niet zeker of de serial key door iemand (nog steeds) of (al) in gebruik is (genomen). Daarom weigert een winkel de teruggave...

Echter, met digitale diensten, zoals STEAM, lijkt het mij een appeltje eitje om de platform software, zoals steam, de softwarekey en software te laten verwijderen. Dit zou dus eigenlijk wel mogelijk moeten zijn.
Niet alle software beschikt over een publicatieplatform zoals steam, die software en keys kan controleren.

Echter, ik ben van mening, dat vooral tegenwoordig het zou moeten gelden: Ook bij de aankoop van een digitaal product heb je herroepingsrecht.

Door Tweakers user Gomez12, woensdag 18 maart 2020 11:11

DeArmeStudent schreef op dinsdag 17 maart 2020 @ 23:14:
[...]
Echter, met digitale diensten, zoals STEAM, lijkt het mij een appeltje eitje om de platform software, zoals steam, de softwarekey en software te laten verwijderen. Dit zou dus eigenlijk wel mogelijk moeten zijn.
In de huidige opzet is het hardstikke moeilijk om keys te verwijderen bij een steam.
Puur omdat het daar niet op gericht is, het is nu gericht op snel kunnen opvoeren en raadplegen van die keys.
Echter, ik ben van mening, dat vooral tegenwoordig het zou moeten gelden: Ook bij de aankoop van een digitaal product heb je herroepingsrecht.
Als dat serieus je mening is, dan ben ik benieuwd hoeveel je bereid bent om voor dat recht te gaan betalen (oftewel hoeveel mag een game duurder worden om dit recht te krijgen)

Door Tweakers user Jantje2000, woensdag 18 maart 2020 14:12

walteij schreef op dinsdag 17 maart 2020 @ 07:25:
Leuk die disclaimers bij bijvoorbeeld libris.nl, maar de vraag is of ze stand houden. Ook bij de aankoop van een digitaal product heb je herroepingsrecht.
Zie ook dit blog, dat zich baseert op het Quelle en Messner arrest, maar ook op Europese richtlijn 37 (de tekst die er toe doet wordt in de blog gequote).

Dus ook een digitaal product, dat direct geleverd wordt, is het herroepingsrecht van op toepassing. Een disclaimer (checkbox of pop-up op de website) overruled tie Europese richtlijn niet.
Richtlijnen zijn richting staten, niet richting burgers.
Burgers kunnen voor zover ik weet bij de rechter niet laten toetsen naar de richtlijnen van de EU.

Door Tweakers user Thijsmans, donderdag 19 maart 2020 14:06

Jantje2000 schreef op woensdag 18 maart 2020 @ 14:12:
Richtlijnen zijn richting staten, niet richting burgers.
Burgers kunnen voor zover ik weet bij de rechter niet laten toetsen naar de richtlijnen van de EU.
Correct, tenzij de implementatietermijn van de lidstaat ongebruikt is verstreken of implementatie onjuist is gebeurd. Zie "rechtstreekse werking".

De blog gaat overigens niet over richtlijn 37 (die nummering is onjuist), maar overweging 37 van Richtlijn 2011/83/EU van 25 oktober 2011.

Door Tweakers user MAX3400, vrijdag 20 maart 2020 21:52

Voor de mensen die (niet altijd) zin hebben om te lezen: https://beta.support.xbox...oods-subscriptions-refund

Voor de Xbox kan je "abonnementen", "digitale pre-orders" en "gifted games" laten refunden binnen de voorwaarden die daarvoor gelden. Abonnementen zijn relatief duidelijk, pre-orders kan je refunden (eigen ervaring) zelfs tot op release-dag en gifted games kan je zeer goed lezen hoe dat werkt en wanneer je die nog kan terugvragen.

Verder is er een "coulance" beleid waar je maar net de goede Microsoft medewerker voor moet spreken; digitaal gekochte games en betaald met creditcard of PayPal, kan je nog terug laten draaien "ongeveeeeeer" binnen 24 uur na release mits je niet meer dan "enkele uren" daadwerkelijk gespeeld hebt. Maar, zoals ik zeg; dit lijkt coulance te zijn en is expliciet geen garantie dat je dus elke game maar als demo kan gaan gebruiken!

Het lijkt er trouwens op dat Microsoft USA (via de chat) aanzienlijk toegeeflijker is in het ruilen / terugstorten van zaken (digital en fysiek, zoals headsets) dan dat de Europese helpdesks dat doen. Geen idee waarom; alle Microsoft helpdesks kijken naar dezelfde data van je.

Door Tweakers user LucyLG, donderdag 2 april 2020 03:22

Dank voor jullie reacties. ik ga proberen hier een reply op te geven. De wettelijke regeling word niet altijd gevolgd en veel partijen zijn toegeeflijker.

De soep wordt niet altijd zo heet gegeten. Er is wel een limit op herroeping mogelijk mits de verkoper dit goed heeft geregeld.

Ik weet uit ervaring dat de herroeping bij Apple aankopen niet zo streng is en dat kan heel goed het geval zijn bij andere verkopers. Tenslotte is de klant koning. Ze willen de consument vaak niet wegjagen. Verder indien je met Paypal of creditcard betaald heb je ook weer mogelijkheden en zijn deze partijen zeer verkopersvriendelijk.

Indien je een keer de fout in gaat krijg je meestal nog wel eens coulance en niet zozeer de wettelijke regels om de oren geslagen.

De blog is een letterlijke omschrijving van je rechten maar de praktijk pakt niet altijd zo hard uit.

Door Tweakers user LucyLG, donderdag 2 april 2020 03:24

Verder geloof mij indien je toch wilt herroepen en je hulp wilt voel je vrij om contact op te nemen. Indien een jurist de kwestie aankaart wil je nog wel eens wat voor elkaar krijgen in plaats van als je het zelf doet. Ik doe graag wat en dat is vrijblijvend.

Om te kunnen reageren moet je ingelogd zijn. Via deze link kun je inloggen als je al geregistreerd bent. Indien je nog geen account hebt kun je er hier één aanmaken.